Robert De Niro improviseert door zijn duim in de mond van Juliette Lewis te steken tijdens deze legendarische scène in de uitstekende psychosociale misdaadthriller Cape Fear (1991) van Martin Scorsese.
(Klik op de playbutton en dan rechtsonder bij instellingen op 720p voor hogere beeldkwaliteit)
De begingeneriek van een film is bedoeld om de kijker te informeren over wie er aan de film heeft meegewerkt. Meestal bestaat zo'n generiek uit niet meer dan tekst: de namen van de acteurs, de regisseur, de scenarist, de filmmonteur, de producer, enzovoort.
Soms wordt de generiek echter een stuk creatiever in beeld gebracht. Bijvoorbeeld met amusante animatie, zoals in de Pink Panther-films van Blake Edwards en de films van Monty Python. Of met een leader (introfilmpje) die aansluit bij de thematiek van de film, zoals de opening van de James Bond-films waarin onder meer suggestieve silhouetten van Bond-girls gecombineerd worden met een titelsong. In de magistrale western Once Upon a Time in the West van Sergio Leone uit 1968 (klik hier om de volledige film te bekijken) vormt de begingeneriek zelfs een bijna tien minuten lange, briljante proloog waarin de beelden en het omgevingsgeluid een spannende aanloop creëren naar de eerste shoot out van de held.
De koning van de filmgeneriek is echter Saul Bass, een in 1996 overleden Amerikaanse grafisch ontwerper, die behalve begingenerieken ook filmposters en logo's ontwierp. Vanaf 1954 bedacht en realiseerde Saul Bass, vaak met zijn vrouw Elaine, in opdracht van cineasten zoals Otto Preminger, Alfred Hitchcock, Stanley Kubrick en Martin Scorsese ruim veertig jaar lang enkele van de meest creatieve en memorabele begingenerieken in de filmgeschiedenis, zoals blijkt uit de compilatievideo hieronder (waarin de knappe opening van Hitchcock's Psycho spijtig genoeg ontbreekt).
Klik hier voor een volledige lijst van de filmgenerieken die Saul Bass ontwierp.
(Klik op de playbutton en dan rechtsonder op 480p of 720p voor hogere beeldresolutie)
De compilatievideo bevat (in chronologische volgorde) de begingenerieken van volgende films:
- The Man with the Golden Arm (1955) van Otto Preminger
- Around the World in Eighty Days (1956) van Michael Anderson en John Farrow
- Storm Center (1956) van Daniel Taradash
- Saint Joan (1957) van Otto Preminger
- Bonjour Tristesse (1958) van Otto Preminger
- Cowboy (1958) van Delmer Daves
- Vertigo (1958) van Alfred Hitchcock
- Anatomy of a Murder (1959) van Otto Preminger
- North by Northwest (1959) van Alfred Hitchcock
- Spartacus (1960) van Stanley Kubrick
- The Facts of Life (1960) van Melvin Frank
- Ocean's Eleven (1960) van Lewis Milestone
- Something Wild (1961) van Jack Garfein
- Walk on the Wild Side (1962) van Edward Dmytryk
- The Victors (1963) van Carl Foreman
- It's a Mad, Mad, Mad, Mad World (1963) van Stanley Kramer
- Bunny Lake Is Missing (1965) van Otto Preminger
- Not with My Wife, You Don't ! (1966) van Norman Panama
- Seconds (1966) van John Frankenheimer
- Such Good Friends (1971) van Otto Preminger
- Cape Fear (1991) van Martin Scorsese
- The Age Of Innocence (1993) van Martin Scorsese
- Casino (1995) van Martin Scorsese
vrijdag 29 november 2013
Portret.
Martin Scorsese
Een meestercineast
Vanaf
8 januari 2014 kan u in de Belgische bioscopen gaan kijken naar The
Wolf of Wall Street (2013): een nieuwe, boeiende biopic en zwarte misdaadkomedie van Martin Scorsese (één van onze favoriete regisseurs), waarvoor scenarist Terence Winter en regisseur Scorsese zich baseerden op de gelijknamige memoires van de Amerikaanse
beurshandelaar en notoire feestneus Jordan Belfort.
De flamboyante geldwolf Belfort werd eind jaren 90 veroordeeld tot een celstraf van 22
maanden voor een frauduleus pump & dump scheme waaraan de investeerders in door hem verkochte aandelen zo'n 200 miljoen dollar verloren. The Wolf of Wall Street vertelt op tragikomische wijze hoe het zover is kunnen komen... Bekijk de trailer hier.
Leonardo DiCaprio als Jordan Belfort alias "The Wolf of Wall Street".
Fetisjacteurs
Daniel Day-Lewis steelt in Gangs of New York de show als de charismatische bendeleider Bill the Butcher.
De titelrol van Jordan Belfort in The Wolf of Wall Street wordt
vertolkt door de razend populaire Hollywoodster Leonardo DiCaprio, die eerder al gecast werd door Scorsese in diens historisch misdaaddrama Gangs
of New York
(2002), de Howard Hughes-biopic The
Aviator (2004),
het beklijvende gangsterdrama The Departed(2006) en de psychologische mysteriethriller Shutter
Island(2010).
Voordien had Scorsese jarenlang een andere fetisjacteur: Robert De
Niro (één van onze favoriete acteurs). Beiden hebben respectievelijk Siciliaanse en Italiaanse
voorouders en beiden groeiden op in de New Yorkse wijk Little Italy. In
1973 blikten zij daar samen Mean
Streets in: een vernieuwend psychosociaal drama over jonge straatboeven, waarin De Niro de show stal met zijn charismatische vertolking van de arrogante, onbetrouwbare en roekeloze leegloper en gokker John "Johnny Boy" Civello.
Drie
jaar later, in 1976, schitterde method-acteur De Niro in zijn onvergetelijke titelrol van de eenzame en naar waanzin afglijdende Vietnamveteraan en taxichauffeur Travis Bickle (één van de beste movie villains aller tijden) in Taxi
Driver(één van onze favoriete films): een briljant portret van grootstedelijke eenzaamheid, waarmee Scorsese op het Filmfestival van Cannes de Gouden Palm voor beste film won. Lees onze recensie hier, bekijk de trailer hier en een filmfragment hier.
Robert De Niro als het eenzame titelpersonage in Taxi Driver.
In 1981 werd De Niro bekroond met Oscar voor beste acteur dankzij zijn doorleefde titelrol in Scorsese's magistrale biopic Raging
Bull uit 1980: een visueel meesterwerk, gefilmd in sfeervol zwart-wit, over het bewogen leven van de
legendarische Amerikaanse bokskampioen Jake LaMotta. Bekijk een filmfragment hier.
Een screenshot van de magistrale openingsscène van Raging Bull, met slow motion-beelden van Robert De Niro als Jake LaMotta, op muziek uit de Italiaanse opera Cavalleria Rusticana van Pietro Mascagni.
Robert De Niro als de would be-komiek Rupert Pupkin in de scherpe tragikomedie The King of Comedy.
Met The King of Comedy (één van onze favoriete komedies) voltooiden De Niro en Scorsese samen met komedieveteraan Jerry Lewis in 1983 een uitstekende maatschappijkritische tragikomedie die het fenomeen van roem en idolatrie op de korrel neemt. De Niro speelt daarin met brio de hoofdrol van de stalkende would be-komiek Rupert Pupkin (ook één van de beste movie villains aller tijden), die even populair zou willen zijn als de succesvolle komiek Jerry Langford (gespeeld door Jerry Lewis). Bekijk de hele film hier.
Drie jaar later, in 1985, kwam Scorsese's After Hours uit (ook één van onze favoriete komedies): een surrealistische tragikomedie, gebaseerd op een scenario van Joseph Minion, met Griffin Dunne in zijn doorleefde hoofdrol vaneen onfortuinlijke New Yorker die de meest bizarre en slechtste nacht van zijn leven meemaakt... In de bijrollen herkennen we o.a. Rosanna Arquette, Verna Bloom, Linda Fiorentino, Teri Garr, John Heard en Catherine O'Hara. De muziek van Howard Shore is geïnspireerd door de filmmuziek van Bernard Herrmann (de huiscomponist van Alfred Hitchcock; ook één van onze favoriete regisseurs). Scorsese won met After Hours destijds de prijs voor beste regisseur op het Filmfestival van Cannes. Bekijk de hele film hier.
Griffin Dunne in de surrealistische tragikomedie After Hours.
Bravoure
In 1990
keerden Scorsese en De Niro terug naar het gangstergenre met de briljante gangsterkroniek GoodFellas: één van de beste maffiafilms aller tijden (en ook één van onze favoriete filmstout court, ongeacht het genre). De topvertolkingen van de talrijke ensemblecast, de visuele
bravoure, de zwarte humor, het toepasselijke gebruik van vintage pop- en rocknummers op de soundtrack, en de
geniale montage door Scorsese's vaste filmmonteur Thelma Schoonmaker
maakten elke cinefiel euforisch. Naast De Niro als de zelfzuchtige en onberekenbare Iers-Amerikaanse gangster James "Jimmy the Gent" Conway (één van de beste movie villains aller tijden), zorgde ook de rest van de cast voor schitterende acteerprestaties, zoals Ray Liotta in zijn veelzijdige hoofdrol van de cocaïne snuivende gangster Henry Hill (ook één van de beste movie villains aller tijden), en vooral Joe Pesci in zijn flamboyante en Oscarwinnende vertolking van de onvoorspelbare en gewelddadige maffioso Tommy DeVito (ook één van de beste movie villains aller tijden), bijvoorbeeld in de even spannende als hilarische "Funny how?"-scène waarnaar deze filmblog vernoemd is. Bekijk die iconische scène hier, een andere filmfragment hier en de trailer van de film hier.
V.l.n.r.: Ray Liotta, Robert De Niro en Joe Pesci vormen een duivels trio in GoodFellas.
Een jaar na de release van GoodFellaswas De Niro in 1991 te zien als de wraaklustige ex-gedetineerde Max Cady (ook één van de beste movie villains aller tijden) die het leven zuur maakt van zijn voormalige advocaat (gespeeld door Nick Nolte) en diens vrouw (Jessica Lange) en tienerdochter (Juliette Lewis) in Scorsese's Cape Fear: een uitstekende remake van de gelijknamige misdaadthriller uit 1962 van John Lee Thompson. De intussen bejaarde Hollywoodveteranen Robert Mitchum en Gregory Peck, die de hoofdrollen vertolkten in de originele film, speelden in Scorsese's nieuwe versie geslaagde bijrolletjes. De remake(één van onze favoriete horrorfilms en ook één van onze favoriete films tout court) werd een groot succes dankzij de schitterende cast, het knappe camerawerk, de graduele spanningsopbouw en de geslaagde adaptatie van Bernard Herrmanns dreigende muziek voor de originele film. Bekijk een filmfragment uit Sorsese's remakehier.
Robert De Niro in Cape Fear.
Sharon Stone in Casino.
De laatste samenwerking tussen Scorsese en De Niro dateert van 1995, toen zij met
Casino
opnieuw een schitterend gangsterdrama inblikten: ook een visueel meesterwerk, met De Niro in de hoofdrol van de joods-Amerikaanse gokexpert Sam "Ace" Rothstein, die in de gokstad Las Vegas voor de maffia werkt en tegen beter weten in verliefd wordt op de onbetrouwbare en opvliegende gold diggerGinger McKenna (ook één van de beste movie villains aller tijden), briljant vertolkt door Sharon Stone (één van de mooiste filmgodinnen aller tijden), wat haar een welverdiende Golden Globe en een Oscarnominatie opleverde. Bekijk de hele film hier.
Veelzijdig
Scorsese regisseerde de voorbije decennia overigens niet alleen misdaaddrama's of zwarte komedies.
In de romantische muzikale tragikomedie New York, New York uit 1977, met topvertolkingen van Robert De Niro en Liza Minnelli in de hoofdrollen, gaf Scorsese op boeiende wijze uitdrukking aan zijn liefde voor klassieke musicals en jazzmuziek.
In de controversiële religieuze biopic The Last Temptation of Christ (1988), met Willem Dafoe in de titelrol van Jezus Christus, maakte Scorsese van Jezus een mens van vlees en bloed.
En in het oogstrelende tragiromantisch kostuumdrama The Age of Innocence (1993), naar de gelijknamige roman van Edith Wharton, toonde Scorsese zich van zijn gevoeligste kant door in te zoomen op de onderdrukte emoties en puriteinse hypocrisie van de New Yorkse elite anno 1870, met doorleefde hoofdrollen van Daniel Day-Lewis (ook één van onze favoriete acteurs) en Michelle Pfeiffer (één van de mooiste filmgodinnen aller tijden). Bekijk de trailer hier.
Smeulende passie tussen Michelle Pfeiffer en Daniel Day-Lewis in het betoverend mooi in beeld gebrachte tragiromantisch kostuumdrama The Age of Innocence.
Aan een western heeft Scorsese zich als regisseur tot op heden nog niet gewaagd, hoewel westerns nochtans behoren tot zijn favoriete filmgenres. Als kind genoot hij naar eigen zeggen reeds van de visueel verbluffende westernklassiekersDuel in the Sun van King Vidor uit 1946 (bekijk de hele film hier) enThe Searchers van John Ford uit 1956, die ook wij rekenen tot onze favoriete westerns. Wij hopen alvast dat de intussen 71-jarige Scorsese ook dat genre eens onder handen neemt. We twijfelen er niet aan dat dit opnieuw cinefiel vuurwerk zou opleveren.
Tentoonstelling in Gent
Wie meer wil weten over Scorsese, kan nog tot 26 januari 2014 naar een retrospectieve tentoonstelling over zijn werk in het Provinciaal Cultuurcentrum Caermersklooster in Gent. De expo (naar aanleiding van de 40ste verjaardag van het Film Fest Gent) focust overigens niet alleen op de filmografie van Scorsese, maar ook op zijn encyclopedische kennis als filmfanaat, op zijn verdienstelijke rol in de restauratie van waardevolle filmklassiekers, en op de cineasten die hem inspireerden, zoals onder anderen het geniale Britse filmduo Michael Powell en Emeric Pressburger.
Joeri Naanai
The Wolf of Wall Street (USA-2013): in de Belgische bioscopen vanaf 8 januari 2014.
Met: Leonardo DiCaprio, Jonah Hill en Margot Robbie.
