De geniale Amerikaanse cameraman Gregg Toland (1904-1948) werd door de al even geniale Amerikaanse cineast Orson Welles (1915-1985), met wie Toland in 1941 het uiterst invloedrijke meesterwerk Citizen Kane inblikte (bekijk een filmfragment hier), ooit omschreven als "de beste cameraman aller tijden". Begrijpelijk, want Toland slaagde er met zijn doordachte en sfeervolle camerawerk in om heel wat films op te tillen tot visuele meesterwerken, waarbij hij gebruikmaakte van allerlei invloedrijke technieken zoals: tegenlicht, low-key belichting en clair-obscur (sterke contrasten tussen licht en donker), high-key belichting (een heldere belichting), interessante beeldcomposities, dieptescherpte in het hele frame door zijn vernieuwende gebruik van erg lichtgevoelige filmpellicule en deep focus-cameralenzen of split diopter-cameralenzen, sfeerversterkende camerastandpunten zoals high angles, low angles en Dutch angles, dramatische camerabewegingen, enzovoort...
 |
| Gregg Toland in 1935. |
Tolands creatieve, kunstzinnige camerawerk resulteerde in sfeervolle opnames die bijdroegen tot de dramatische en emotionele impact van de films waaraan hij meewerkte, waardoor zijn opvallende esthetiek ook een inspiratiebron was voor visuele meesterwerken van andere creatieve cameralieden.
Vanwege zijn grote aandacht voor de sfeerversterkende belichting van zijn shots, kreeg Toland de lovende bijnamen Master of Light and Shadow en King of Darkness.
Toland ontving in zijn carrière 7 Oscarnominaties, waarvan hij één nominatie kon verzilveren met een Oscar voor zijn camerawerk in de romanverfilming Wuthering Heights (1939) van de Amerikaanse cineast William Wyler.
Jammerlijk genoeg, is Toland veel te vroeg gestorven in 1948, op slechts 44-jarige leeftijd. Gelukkig had hij tegen dan als cameraman reeds bijgedragen tot de betoverende visuele kracht van heel wat films, zoals blijkt uit onderstaande compilatievideo met sfeervolle opnames van Toland uit de volgende films (hieronder opgelijst in de chronologische volgorde van de jaartallen waarin die films uitkwamen):
- Mad Love (1935) van Karl Freund
- Les Misérables (1935) van Richard Boleslawski
- Dead End (1937) van William Wyler
- Wuthering Heights (1939) van William Wyler
- The Long Voyage Home (1940) van John Ford
- The Westerner (1940) van William Wyler
- Citizen Kane (1941) van Orson Welles (bekijk een filmfragment hier)
- Ball of Fire (1941) van Howard Hawks
- The Little Foxes (1941) van William Wyler
- The Outlaw (1943) van Howard Hughes
- The Best Years of Our Lives (1946) van William Wyler
- The Bishop's Wife (1947) van Henry Koster (bekijk de hele film hier)
(Klik op de playbutton en dan rechtsonder bij instellingen op 720p of 1080p voor hogere beeldkwaliteit)
