NIEUWS! 

R.I.P.

 

Robert Towne

 

1934-2024

Scenarist van China Town overleden 

Afgelopen maandag, op 1 juli 2024, is de productieve en gerespecteerde Amerikaanse filmscenarist Robert Towne overleden in zijn woning in Los Angeles. Hij werd 89. Towne zal vooral herinnerd worden voor zijn Oscarwinnende scenario van het briljante neo noir misdaadmysterie China Town uit 1974 onder regie van Roman Polanski. Maar Towne's filmografie omvat nog andere boeiende scenario's, alsook enkele zelf geregisseerde films.

Geboren als Robert Bertram Schwartz op 23 november 1934 in de Amerikaanse filmstad Los Angeles, was Robert Towne de zoon van joodse ouders.

B-films

Towne's filmcarrière startte in de vroege jaren 60, toen hij scenario's begon te schrijven voor B-films van de Amerikaanse regisseur Roger Corman, zoals het sciencefictiondrama Last Woman on Earth (1960), waarin Towne ook een hoofdpersonage speelt, en de horrorfilm The Tomb of Ligeia (1964).

The Last Detail

Voor zijn scenario van de uitstekende tragikomische road movie The Last Detail (1973) van Hal Ashby (naar de gelijknamige roman van Darryl Ponicsan) werd Towne genomineerd voor een Oscar in de categorie 'beste bewerkte scenario'. Hoofdrolspeler Jack Nicholson (één van onze favoriete acteurs) kreeg een Oscar voor zijn hoofdrol, maar de Oscar voor beste bewerkte scenario ging uiteindelijk naar William Peter Blatty voor diens scenario van de briljante griezelfilm en kaskraker The Exorcist (één van onze favoriete horrorfilms) van William Friedkin (één van onze favoriete regisseurs).

V.l.n.r.: Jack Nicholson, Randy Quaid en Otis Young in The Last Detail.

China Town    

Een jaar later, in 1974, kwam China Town uit: een schitterend neo noir misdaadmysterie van de Poolse meesterverteller Roman Polanski (ook één van onze favoriete regisseurs), met Jack Nicholson, Faye Dunaway en John Huston in de hoofdrollen. Het uitstekende scenario was geschreven door Robert Towne, die er niet alleen een Oscar, maar ook een Golden Globe en BAFTA Award mee won. Ook het scenario van de (teleurstellende) sequel The Two Jakes (1990), onder regie van Jack Nicholson, werd geschreven door Towne. En ook het recente scenario van de verwachte tv-prequel (voorgeschiedenis) op China Town (momenteel in pre-productie) is een pennenvrucht van Towne.

Jack Nicholson en Faye Dunaway in China Town.

The Yakuza

Towne schreef tevens het scenario van The Yakuza: een neo noir gangsterdrama van Sidney Pollack, dat ook uitkwam in 1974, met Hollywoodveteraan Robert Mitchum in de hoofdrol. Quentin Tarantino (ook één van onze favoriete regisseurs) is naar eigen zeggen een fan van The Yakuza.

Shampoo

Voor het scenario van de romantische tragikomedie Shampoo (1975) van Hal Ashby (met o.a. Warren Beatty, Julie Christie, Goldie Hawn en Lee Grant) werden Robert Towne en Warren Beatty als co-scenaristen genomineerd voor een Oscar in de categorie 'beste scenario', maar die Oscar ging toen naar Frank Pierson voor diens scenario van het intense bankroversdrama Dog Day Afternoon (1975) van Sidney Lumet, één van de beste heist movies aller tijden. Het scenario van Shampoo won wel een National Society of Film Critics Award en een Writers Guild of America Award.

Tarzan

Samen met Michael Austin schreef Towne ook het scenario van het succesvolle avonturendrama Greystoke: The Legend of Tarzan, Lord of the Apes (1984), onder regie van Hugh Hudson, naar de roman Tarzan of the Apes van Edgar Rice Burroughs uit 1912. Dat leverde Towne en Austin een Oscarnominatie op in de categorie 'beste bewerkte scenario', maar die Oscar ging toen naar Peter Schaffer voor diens briljante scenario van de schitterende muzikale Mozart-biopic Amadeus (1984) van Miloš Forman (één van onze favoriete historische drama's; bekijk de hele film hier).

Frantic

In de jaren 80 schreef Towne als co-scenarist samen met Roman Polanski en Gérard Brach het scenario van de sfeervolle en meeslepende Hitchcockiaanse neo noir verdwijningsthriller Frantic (1988), geregisseerd door Roman Polanski, met Harrison Ford en Emmanuelle Seigner in de hoofdrollen (bekijk de hele film hier).

Harrison Ford en Emmanuelle Seigner in Frantic.

Jaren 90

In de jaren 90 droeg Towne als scenarist of co-scenarist bij tot onder meer:

- het autoracersdrama Days of Thunder (1990) van Tony Scott (lees ons In Memoriam over Scott hier), met Tom Cruise in de hoofdrol;

- de meeslepende advocatenthriller The Firm van Sydney Pollack (1993), ook met Tom Cruise in de hoofdrol;

- de eerste en uiterst succesvolle actie- en spionagethriller in de Mission Impossible-filmreeks, die uitkwam in 1996, onder regie van Brian De Palma (ook één van onze favoriete regisseurs), met alweer Tom Cruise in de hoofdrol;

- de meeslepende sequel Mission: Impossible II (2000) van John Woo, met Tom Cruise in de hoofdrol (bekijk een filmfragment hier).

Tom Cruise in Mission Impossible.

Script Doctor

Towne heeft in zijn lange filmcarrière ook vaak gewerkt als script doctor: dat is een scenarist die andermans scenario onder handen neemt om het op verzoek te wijzigen, bijvoorbeeld door scènes en/of dialogen toe te voegen en/of om het scenario op andere vlakken te optimaliseren. Zo droeg Towne als script doctor bij tot de verfilmde scenario's van onder meer:

- de iconische road movie Bonnie and Clyde (1967) over het legendarische Amerikaanse bankroverskoppel, onder regie van Arthur Penn (lees ons In Memoriam over Penn hier), met Warren Beatty en Faye Dunaway in de titelrollen;

- de sfeervolle western McCabe & Mrs. Miller (1971) van Robert Altman, met Warren Beatty en Julie Christie in de hoofdrollen;

- de magistrale en uiterst invloedrijke maffiakroniek The Godfather (1972) van Francis Ford Coppola, met onder anderen Marlon Brando (onze favoriete acteur), Al Pacino (ook één van onze favoriete acteurs), James Caan en Robert Duvall in de hoofdrollen;

- de politieke thriller The Parallax View (1974) van Alan J. Pakula, met Warren Beatty in de hoofdrol;

- de eigenzinnige western The Missouri Breaks (1976) van Arthur Penn (één van onze favoriete westerns), met Jack Nicholson en Marlon Brando in de hoofdrollen (bekijk een filmfragment hier);

- de intense achtervolgingsthriller Marathon Man (1976) van John Schlesinger, met Dustin Hoffman, Laurence Olivier, William Devane en Marthe Keller in de hoofdrollen (lees onze recensie hier en bekijk de hele film hier);

- de fantasy-tragikomedie Heaven Can Wait (1978), onder regie van Warren Beatty en Buck Henry, met Warren Beatty, Julie Christie en James Mason in de hoofdrollen;

- en de intense onderzeebootthriller Crimson Tide (1995) van Tony Scott, met Denzel Washington (lees ons biografische portret hier) en Gene Hackman (één van onze favoriete acteurs) in de hoofdrollen.

Faye Dunaway en Warren Beatty in Bonnie and Clyde.

Regisseur

Robert Towne regisseerde zelf vier langspeelfilms:

- zijn zelfgeschreven en zelf geproduceerde lesbische sportdrama Personal Best (1982), met Mariel Hemingway, Patrice Donnelly en Scott Glenn in de hoofdrollen;

- zijn zelfgeschreven en boeiende romantisch misdaaddrama Tequila Sunrise (1988) met Mel Gibson (één van de knapste acteurs aller tijden), Kurt Russell en Michelle Pfeiffer (één van de mooiste filmgodinnen aller tijden) in de hoofdrollen;

- zijn zelfgeschreven sportbiopic Without Limits (1998), met Billy Crudup, Donald Sutherland en Monica Potter in de hoofdrollen;

- en zijn zelfgeschreven romantisch drama Ask the Dust (2006), naar de gelijknamige roman uit 1939 van John Fante, met Colin Farrell (ook één van de knapste acteurs aller tijden) en Salma Hayek in de hoofdrollen.

Mel Gibson en Michelle Pfeiffer in Tequila Sunrise.

Screen Laurel Award

In 1997 werd Towne voor zijn oeuvre als scenarist bekroond door de Writers Guild of America met de prestigieuze Screen Laurel Award.

Ghostwriter

Naar verluidt werkte Towne als scenarist vanaf het midden van de jaren 60 vaak samen met een bevriende ghostwriter: zijn voormalige kamergenoot Edward M. Taylor op de campus van het Pomona College in Los Angeles County, waar beiden in de jaren 50 afgestudeerd waren. Zo droeg Taylor ook substantieel bij tot het Oscarwinnende scenario van China Town. Taylor overleed reeds in 2013, zonder dat de draagwijdte van zijn jarenlange bijdrage aan Towne's oeuvre als scenarist, co-scenarist en/of script doctor gekend is. Erg jammer, want nu ook Towne overleden is, zal Towne's individuele bijdrage aan Vrouwe Cinema wellicht nooit precies op waarde geschat kunnen worden, net zo min als de bijdrage van Taylor aan de filmgeschiedenis kan beoordeeld worden...  

Joeri Naanai

Een sensueel neo noir misdaaddrama

 Against All Odds  van Taylor Hackford     ★★★½

Jeff Bridges als Terry
en Rachel Ward als Jessie.

Terry Brogan (hoofdrol van Jeff Bridges) speelt al jaren vanuit Los Angeles als professional in de Amerikaanse football-competitie, maar op een dag wordt hij vanwege zijn aanslepende kwetsuren ontslagen door zijn club. Uit geldnood en omdat hij nu veel meer vrije tijd heeft, aanvaardt Terry een voorstel van zijn jeugdvriend Jake Wise (glansrol van James Woods). Jake is een schimmige bookmaker en nachtclubeigenaar, wiens oogstrelende vriendin Jessie Wyler (Rachel Ward) hem na een gewelddadige ruzie in de steek liet en spoorloos verdween. Volgens Jake stal Jessie 50.000 dollar van hem, maar hij houdt nog steeds van haar. Jake is bereid om 30.000 dollar aan Terry te betalen indien Terry kan achterhalen waar Jessie zich bevindt. Jake vermoedt dat Jessie zich op het Mexicaanse eiland Cozumel schuilhoudt, maar Terry's zoektocht verloopt niet zonder slag of stoot vanwege de complexe relaties tussen verschillende personages, onder wie niet alleen Terry, Jake en Jessie, maar ook: 

- Jessie's rijke en invloedrijke moeder Grace (gespeeld door Hollywoodveterane Jane Greer), die de eigenares is van de voormelde football-club; 

- Grace's zakenpartner Ben (Hollywoodveteraan Richard Widmark);

- de zelfzuchtige advocaat Steve Kirsch (Saul Rubinek); 

- en de oude football-clubtrainer Hank Sully (Alex Karras). 

De dingen lopen zodanig uit de hand dat meerdere personages beginnen te vrezen voor hun leven...

Rachel Ward als Jessie
en James Woods als Jake.

Out of the Past

Against All Odds werd geregisseerd door de Amerikaanse cineast Taylor Hackford en dateert van 1984, maar is in feite een neo noir remake van de (nog betere) klassieker Out of the Past van de Frans-Amerikaanse regisseur Jacques Tourneur, met Hollywoodsterren Robert Mitchum en Kirk Douglas (lees onze recensie hier). In die uitstekende film noir uit 1947 speelde de destijds nog jonge Jane Greer de femme fatale. In Against All Odds vertolkt Greer de bijrol van Grace: de dominante moeder van femme fatale Jessie. Ook Richard Widmark (die Grace's zakenpartner Ben speelt in Against All Odds) is een oude bekende uit klassieke films noirs.

De onbetrouwbare personages, plotwendingen, tragische romantiek en corruptie rond vastgoedprojecten in Against All Odds herinneren ook aan een andere klassieker: het briljante neo noir misdaadmysterie China Town uit 1974 van Roman Polanski (één van onze favoriete regisseurs).

Zowel in Against All Odds als in Out of the Past en China Town worden de personages letterlijk en figuurlijk achtervolgd en ingehaald door het verleden...

Rachel Ward schittert als de femme fatale Jessie.

Erotisch

Hoewel Against All Odds een remake is, zijn er grote verschillen met Out of the Past: zo speelt Against All Odds zich af in de jaren 80 (in plaats van in de jaren 40) en voelt de remake ook veel erotischer aan dankzij sensuele praat-, verleidings- en seksscènes waarin de bloedmooie Australische actrice Rachel Ward in haar rol van Jessie met brio alle fysieke en emotionele registers bespeelt om ons als kijker te laten begrijpen waarom niet alleen Jake maar ook Terry zich onweerstaanbaar aangetrokken voelen tot Jessie. 

Rachel Ward bespeelt als Jessie met brio alle emotionele registers.

Against All Odds mist soms visuele flair, zeker in vergelijking met het knappe camerawerk en de sfeervolle belichting in de zwart-wit klassieker Out of the Past. Toch bevat Against All Odds enkele sfeervol in beeld gebrachte scènes, zoals de erotische scène in een piramide in de ruïnes van de oude Mayastad Chichén Itzá, met omineuze tussenshots van oude, gebeeldhouwde Mayagezichten die de stomende seksscène als het ware lijken te observeren terwijl gevaar op de loer ligt...

De focus op passie (die een voedingsbodem is van obsessie, jaloezie, manipulatie, bedrog, verraad en misdaad) in Against All Odds hoort thuis in het boeiende subgenre van erotische neo noir misdaaddrama's zoals American Gigolo (1980), The Postman Always Rings Twice (1981), Body Heat uit 1981 (lees onze recensie hier en bekijk de hele film hier), Breathless (1983), Body Double uit 1984 (bekijk de hele film hier), Blue Velvet uit 1986 (één van onze favoriete films; bekijk de hele film hier), Fatal Attraction (1987), Black Widow uit 1987 (één van onze favoriete films over seriemoorden; bekijk de hele film hier), Sea of Love (1989), The Hot Spot uit 1990 (bekijk de hele film hier), Basic Instinct uit 1992 (ook één van onze favoriete films over seriemoorden), Single White Female (1992), Final Analysis (1992), Double Jeopardy (1992), China Moon uit 1994 (bekijk de hele film hier), The Last Seduction (1994), Lost Highway uit 1997 (ook één van onze favoriete films; lees onze recensie hier en bekijk de hele film hier) en Wild Things (1998).

Rachel Ward en James Woods in Against All Odds.

Een charismatische antagonist

James Woods is briljant
als de onberekenbare Jake.

Jeff Bridges acteert zeer verdienstelijk als het hoofdpersonage Terry, en ook Jane Greer, Richard Widmark en Alex Karras overtuigen in hun bijrollen. Toch worden zij vaak van het scherm gespeeld door Rachel Ward en James Woods. Deze laatste is ronduit briljant in zijn veelzijdige, geloofwaardige en charismatische vertolking van de coole maar onvoorspelbare antagonist Jake. Bijvoorbeeld tijdens de scène waarin hij Terry probeert te kleineren door tegen hem te zeggen: "What the hell made you think you could handle Jessie? I bet you used to bring her home flowers." Let op Jake's wisselende gelaatsuitdrukkingen wanneer Terry hem een genadeloos antwoord geeft (dat we hier niet verklappen). De veelzijdige mimiek van James Woods als Jake zegt in die scène meer dan duizend woorden: hier staat een uiterst complexe man, die loyaal probeert te blijven in zijn vriendschap met Terry en in zijn liefde voor Jessie, maar zich verraden voelt, terwijl hij zijn eigen gebreken (waaronder ziekelijke bezitsdrang ten aanzien van Jessie en allerlei criminele praktijken) innerlijk relativeert, waarna Terry uit beeld stapt en Jake met een trotse, zelfzekere, vastberaden en superieure blik lijkt te willen volharden in zijn egocentrische en manipulatieve levenswandel. De schitterende acteerprestatie van Woods maakt van Jake een memorabel personage dat behoort tot onze Top 150 van beste schurken en feeksen in de filmgeschiedenis. 

Ook van acteur Saul Rubinek hebben wij genoten: als het personage Steve Kirsch zet hij een onuitstaanbaar gluiperige advocaat neer die je als kijker love to hate.

Saul Rubinek als de gluiperige advocaat Steve Kirsch.

Legendarische car chase

Against All Odds bevat enkele spannende scènes, zoals de scène waarin Jake met zijn zwarte Ferrari 308 GTS Quattrovalvole op de drukke Sunset Boulevard in Los Angeles racet tegen Terry's rode Porsche 911SC. Die scène mag gerekend worden tot één van de beste car chases in de filmgeschiedenis.

Terry neemt het in zijn Porsche op tegen Jake's Ferrari.

Kid Creole & the Coconuts

Tijdens de scène waarin Terry de nachtclub van Jake bezoekt, geeft de Amerikaanse muziekgroep Kid Creole & the Coconuts er een optreden: een fijn extraatje in dit meeslepende, tragiromantische neo noir misdaaddrama. 

JN. 

Against All Odds (USA-1984): beschikbaar op dvd en blu-ray disc. 

Met: Jeff Bridges, Rachel Ward, James Woods, Richard Widmark, Jane Greer, Alex Karras en Saul Rubinek. 

Genre: neo noir / romantisch drama / misdaadthriller / erotiek

Een melancholisch moordmysterie

Black Coal, Thin Ice  van Yi'nan Diao     ★★★

Noord-China, 1999. In verschillende steenkoolmijnen worden afgehakte lichaamsdelen ontdekt. Tijdens de arrestatie van twee verdachten komen zowel deze verdachten als enkele collega’s van politiedetective Zili Zhang (Fan Liao) om het leven. 

Flashforward: vijf jaar later werkt de getraumatiseerde en drankzuchtige Zhang intussen als bewaker, wanneer plots lichaamsdelen van andere slachtoffers opduiken. Zhang vermoedt dat hier dezelfde seriemoordenaar aan het werk is als vijf jaar eerder. Elk van de slachtoffers had een relatie met Zhizhen Wu (gespeeld door Lun-Mei Gwei): een jonge vrouw die in een stomerij werkt. Terwijl Zhang haar schaduwt, geraakt hij steeds meer in de ban van deze zwijgzame vrouw. Ook als kijker word je meegezogen in een vreemde draaikolk van intriges. Whodunit? Is Zhizhen Wu een femme fatale? Een ‘zwarte weduwe’? Of zit Zhang op een dwaalspoor?...

Fan Liao als de speurneus Zili Zhang
en Lun-Mei Gwei als de verdachte Zhizhen Wu.

Een grauwe neo(n) noir

Behoorlijk vertolkt door de hoofdrolspelers, realistisch geënsceneerd op vaak groezelige locaties en sfeervol belicht (let bv. op het nachtelijke shot van de in kleurig neonlicht badende gevel van de Daylight Fireworks Club), is Black Coal, Thin Ice (2014) een nieuw, boeiend misdaadmysterie onder regie van de Chinese cineast Yi’nan Diao. Hij schreef ook zelf het scenario, waarin echo's weerklinken van het schitterende Zuid-Koreaanse moordmysterie Memories of Murder uit 2003 van Joon-ho Bong (één van onze favoriete regisseurs). Memories of Murder (bekijk de hele film hier en de trailer hier) behoort tot onze favoriete films over seriemoorden en is tevens één van onze favoriete politiefilms.

Absurde humor (er staat een paard in de gang) zorgt in Black Coal, Thin Ice hier en daar voor lichtvoetige adempauzes. Maar de complexe detectiveplot vergt al uw aandacht. Bovendien is de atmosfeer van dit melancholische neo noir moordmysterie even grauw als steenkool. Zo grauw, dat we na afloop van de film moesten denken aan de memorabele slotzin in het briljante neo noir moordmysterie China Town uit 1974 van Roman Polanski (ook één van onze favoriete regisseurs): "Forget it, Jake; it’s Chinatown."

Prijzen op het Filmfestival van Berlijn

Black Coal, Thin Ice won de Gouden Beer op het voorbije Filmfestival van Berlijn. En Fan Liao mocht er voor zijn vertolking van de antiheld Zhang de Zilveren Beer voor beste acteur in ontvangst nemen.

JN.

Black Coal, Thin Ice (China-2014): in de Belgische bioscopen sinds 29 oktober 2014.

Met: Fan Liao en Lun-Mei Gwei.

Genre: misdaad / mysterie / neo noir / drama

Klik op de oranje link voor de trailer: Black Coal, Thin Ice - trailer

Black Coal, Thin Ice is de derde langspeelfilm van de 45-jarige Chinese cineast Yi'nan Diao.
Ook zijn langspeelfilmdebuut Uniform (2003) en zijn vorige film Night Train (2007)
liepen in de kijker op het internationale festivalcircuit.