NIEUWS! 

Italiaanse filmdiva 

Claudia Cardinale 

overlijdt op 87-jarige leeftijd

   

Ciao bella...

Slechts één week na de dood van de Amerikaanse oldskool Hollywoodster Robert Redford (hij werd 89; lees ons In Memoriam hier), is nu ook de Italiaanse actrice Claudia Cardinale overleden. Zij stierf afgelopen dinsdag, op 23 september 2025, in haar woning in het Franse stadje Nemours, ten zuiden van de Franse hoofdstad Parijs. Ze was 87. Cardinale groeide in de jaren 60 uit tot één van de populairste Italiaanse filmsterren, dankzij haar oogstrelende uiterlijk en haar memorabele rollen in tijdloze filmklassiekers zoals Rocco e i suoi fratelli (1960), Il gattopardo (1963), 8½ (1963) en Once Upon a Time in the West (1968). 

Geboren op 15 april 1938 in het Tunesische havenstadje La Goulette, vlakbij de Tunesische hoofdstad Tunis, was Claude ("Claudia") Joséphine Rose Cardinale de dochter van een echtpaar met Siciliaanse roots dat Siciliaans en Frans sprak met de jonge Claudia. 

Het mooiste Italiaanse meisje van Tunis

Claudia Cardinale als Amina
in Goha (1957).

Tijdens haar studies aan het Collège technique de filles Paul Cambon in Tunis -een meisjesschool waar de jonge Claudia haar diploma van lerares behaalde- speelde Cardinale, samen met haar klasgenoten, voor het eerst mee in een film: de Tunesische kortfilm Les Anneaux d'or uit 1956 van Mustapha Fersi en René Vautier, die de Zilveren Beer won op het Filmfestival van Berlijn. De enige close-up van Cardinale in haar rol van een Tunesisch meisje was genoeg om haar nadien een bijrolletje op te leveren als het Egyptische dienstmeisje Amina in de Frans-Tunesische langspeelfilm Goha: een drama van de Franse cineast Jacques Baratier, met de (nog jonge) Egyptische acteur Omar Sharif in de hoofdrol (lees ons In Memoriam over Sharif hier). Goha ging op 19 mei 1958 in première op het Filmfestival van Cannes en won daar de prijs Le Premier Regard.

Intussen was Cardinale in de zomer van 1957 nabij Tunis verkozen tot "la plus belle Italienne de Tunis" tijdens een plaatselijke schoonheidswedstrijd die hoorde bij de Week van de Italiaanse film, georganiseerd door het Italiaanse filmmagazine Unitalia Film. Cardinale was toen 19 lentes jong en mocht als winnares op reis naar het Filmfestival van Venetië in 1958. Daar, op en rond het filmfestival, viel haar schoonheid -zoals haar prachtige, donkere en opvallend grote ogen- meteen in de smaak bij de aanwezige filmmakers en fotografen. 

Claudia Cardinale op het Filmfestival van Venetië in 1958.

In de voetsporen van Brigitte Bardot

  

Terug in Tunis, ontdekte de jonge en ongetrouwde Claudia dat zij zwanger was van haar eerste kind Patrick. Naar eigen zeggen, was haar toenmalige zwangerschap het gevolg van haar verkrachting door een 10 jaar oudere Fransman, met wie Cardinale vanaf haar 17de gedurende circa een jaar lang een relatie had in Tunis. Als aanstaande moeder zocht Cardinale naar een eigen bron van inkomsten, terwijl zij, dankzij haar opgemerkte verschijning op het Filmfestival van Venetië, aanbiedingen ontving om mee te spelen in films. Bovendien was zij al sinds haar schooltijd, zoals zovele jongedames (en jongeheren) van toen, in de ban van de Franse actrice Brigitte Bardot alias "BB" (één van de mooiste filmgodinnen aller tijden) die in 1956 was doorgebroken als een internationaal sekssymbool met haar hoofdrol in het Franse romantisch drama Et Dieu... créa la femme van Roger Vadim. Daarover zei Cardinale later: "Iedereen noemde me CC. Mijn schoolvriendinnen vonden dat ik op Brigitte Bardot leek. Ik moet toegeven dat ik haar een beetje imiteerde: de paardenstaart, de haarlokken op het voorhoofd, de geruite jurkjes..." En dus besloot Cardinale om zich ook zelf te wagen aan een professionele carrière als actrice en ondertekende zij een samenwerkingscontract met de filmstudio Vides Cinematografica van de Italiaanse producent Franco Cristaldi (met wie Cardinale later een jarenlange romantische relatie had).

De rest is geschiedenis, want Cardinale groeide in de jaren 60 uit tot een filmster van formaat in Italië en daarbuiten.

Claudia Cardinale op het strand van Malibu in Californië,
tijdens een pauze gedurende de opnames van de pikante Amerikaanse komedie
Don't Make Waves uit 1967 van Alexander Mackendrick,
waarin Cardinale de jonge Italiaanse kunstenares Laura Califatti speelt
aan de zijde van Tony Curtis, Dave Draper en Sharon Tate.

Bloemlezing

Cardinale speelde in de loop der jaren mee in ruim 100 films. Tot haar meest memorabele filmrollen behoren:

- haar bijrol van de verloofde Ginetta in de tragische Italiaanse familiekroniek Rocco e i suoi fratelli (internationale Engelstalige titel: Rocco and His Brothers) van Luchino Visconti uit 1960, met de Franse topacteur Alain Delon (één van de knapste acteurs aller tijden), de Italiaan Renato Salvatori en de Franse actrice Annie Girardot als de hoofdpersonages;

Claudia Cardinale als Ginetta
in Rocco e i suoi fratelli (1960).

- Cardinale's eerste hoofdrol als de jonge en naïeve zangeres Aida Zepponi in het Italiaanse romantisch drama La ragazza con la valigia (internationale Engelstalige titel: Girl with a Suitcase) van Valerio Zurlini uit 1961, waarmee Cardinale meteen een speciale David di Donatello-prijs won voor haar vertolking;

Claudia Cardinale als Aida Zepponi
in La ragazza con la valigia (1961).

- haar hoofdrol als de zigeunerin Vénus in de avontuurlijke en succesvolle Franse mantel- en degenfilm Cartouche van Philippe de Broca uit 1962, met de Franse filmster Jean-Paul Belmondo als de sympathieke bandiet en titelheld Louis de Bourguignon alias "Cartouche";

Claudia Cardinale als Vénus
en Jean-Paul Belmondo als Cartouche
in Cartouche (1962).

- Cardinale's rol van de barones Angelica Sedàra in de oogstrelende Italiaanse familiekroniek Il gattopardo (internationale Engelstalige titel: The Leopard) uit 1963, ook onder regie van Luchino Visconti, met Alain Delon en Hollywoodveteraan Burt Lancaster als de belangrijkste tegenspelers;

Claudia Cardinale als barones Angelica Sedàra
en Alain Delon als prins Tancredi Falconeri
in Il gattopardo (1963).

- Cardinale's rol van actrice Claudia in de schitterende, visueel verbluffende tragikomedie en metafilm 8½ uit 1963 van Federico Fellini (één van onze favoriete regisseurs), met de Italiaanse topacteur Marcello Mastroianni in de hoofdrol;

Claudia Cardinale als de actrice Claudia
in 8½ (1963).

- haar bijrol als prinses Dala in de succesvolle detectivekomedie The Pink Panther uit 1963 van de Amerikaanse regisseur Blake Edwards (lees ons biografische portret van Edwards hier), met de Engelse acteur Peter Sellers in zijn allereerste en meteen iconische vertolking van de dommige en stuntelende Franse politie-inspecteur Jacques Clouseau;

Claudia Cardinale als prinses Dala
in The Pink Panther (1963).

- haar bijrol van de ontvoerde echtgenote Maria Grant in de succesvolle western The Professionals van de Amerikaanse Hollywoodregisseur Richard Brooks uit 1966, met de Amerikaanse Hollywoodacteurs Burt Lancaster, Lee Marvin, Robert Ryan, Woody Strode, Jack Palance en Ralph Bellamy als belangrijkste tegenspelers;

Claudia Cardinale als Maria Grant,
met Burt Lancaster (links) en Lee Marvin (rechts),
in The Professionals (1966). 

- Cardinale's hoofdrol als de onfortuinlijke en eenzame voormalige prostituee Jill McBain in de magistrale spaghettiwestern Once Upon a Time in the West uit 1968 (onze favoriete western en tevens één van onze favoriete films tout court) van de Italiaanse cineast Sergio Leone (ook één van onze favoriete regisseurs), met topvertolkingen van Charles Bronson, Jason Robards, Henry Fonda, Gabriele Ferzetti én Claudia Cardinale;

Claudia Cardinale als Jill McBain
in Once Upon a Time in the West (1968).

- haar hoofdrol als de echtgenote Rosa Nicolosi in het Italiaanse maffiadrama Il giorno della civetta (internationale Engelstalige titel: The Day of the Owl) van Damiano Damiani uit 1968, met de Italiaanse acteur Franco Nero en de Amerikaanse acteur Lee J. Cob als tegenspelers, waarmee Cardinale destijds de David di Donatello-prijs voor beste actrice won; 

Claudia Cardinale als Rosa Nicolosi
in Il giorno della civetta (1968). 

- haar hoofdrol als de prostituee Carmela in de Italiaanse komedie Bello onesto emigrato Australia sposerebbe compaesana illibata (internationale Engelstalige titel: A Girl in Australia) van Luigi Zampa uit 1971, met Alberto Sordi als de belangrijkste tegenspeler, waarmee Cardinale alweer de David di Donatello-prijs voor beste actrice won;

Claudia Cardinale als Carmela
in Bello onesto emigrato Australia sposerebbe compaesana illibata (1971). 

- en haar titelrol in het Italiaanse historisch drama Claretta van Pasquale Squitieri uit 1984: een biopic over Claretta Petacci, de maîtresse van de Italiaanse fascistische leider Benito Mussolini (gespeeld door Fernando Briamo), waarmee Cardinale op het Filmfestival van Venetië de Pasinetti-prijs voor beste actrice won.

Claudia Cardinale als Claretta Petacci
in Claretta (1984).

Claudia Cardinale bleef meespelen in films en tv-series tot in 2022. Zij was toen reeds 84.   

  

Joeri Naanai

Ter herinnering aan de schoonheid en het charisma van Claudia Cardinale, kan u hieronder genieten van een briljant filmfragment uit Once Upon a Time in the West, waarin Cardinale te zien is als de voormalige prostituee Jill McBain wanneer zij voor het eerst arriveert in het Wilde Westen maar teleurgesteld merkt dat haar kersverse echtgenoot niet is komen opdagen in het treinstation om haar op te halen. De betoverende, bitterzoete muziek van de Italiaanse maestro Ennio Morricone in deze sequentie kreeg de toepasselijke titel Jill's Theme. Lees hier meer over onderstaand filmfragment.

(Klik op de playbutton en dan rechtsonder bij instellingen op "Kwaliteit" en op 720p of 1080p voor hogere beeldkwaliteit)

Portret.

Blake Edwards

                                                                                                 

(1922-2010)

                         

                                                           

De geestelijke vader van Inspector Clouseau

In 2004 kreeg de destijds 81-jarige Amerikaanse cineast Blake Edwards een ere-Oscar van de Academy of Motion Picture Arts and Sciences. De onderscheiding was een bekroning voor zijn omvangrijke en veelzijdige filmoeuvre. “Edwards heeft de voorbije 50 jaar een uitzonderlijke carrière uitgebouwd door het schrijven, produceren en regisseren van hoofdzakelijk eigen materiaal”, aldus Frank Pierson, de toenmalige voorzitter van de Academy. “Hij mag dan ook gerekend worden tot een selecte en zeer kleine groep van uitmuntende cineasten.”

Met zijn bekroning schaarde Edwards zich in het rijtje van legendarische filmgrootheden die voordien een ere-Oscar ontvingen, onder wie cineasten zoals Charlie Chaplin, Buster Keaton, Orson Welles, Howard Hawks en Jean Renoir, en acteurs zoals Cary Grant, Gary Cooper, Greta Garbo, James Stewart, Gene Kelly en Peter O’Toole. 

Edwards regisseerde in zijn lange carrière ruim 50 films, waaronder zijn memorabele The Pink Panther-komedies. 

In 1982 ontving hij een Oscarnominatie voor zijn zelfgeschreven scenario van zijn musical Victor Victoria, waarin zijn vrouw Julie Andrews de titelrol vertolkt. 

Van acteur tot regisseur

William Blake McEdwards werd geboren op 26 juli 1922 in Tulsa, Oklahoma. Zijn filmcarrière begon niet per toeval: zijn stiefvader Jack McEdwards was een toneelregisseur en -producent; en diens vader J. Gordon Edwards regisseerde stille films zoals The Queen of Sheba (1922). Entertainment was ten huize van de jonge Blake dus een family business.

Aanvankelijk wilde Blake acteur worden. Na een paar figurantenrolletjes, speelde hij in 1942 zijn eerste belangrijke filmrol in de western Ten Gentlemen from West Point van Henry Hathaway. Hoewel Edwards nadien nog een 20-tal, doorgaans onbeduidende filmrollen speelde, besefte hij dat acteren niet zijn sterkste punt was en besloot hij om scenarist te worden.

Zijn debuut als filmregisseur dateert van 1955, toen Edwards zijn eigen scenario van de muzikale komedie Bring Your Smile Along verfilmde. 

In de jaren 60 bewees hij zijn veelzijdigheid als cineast, met films zoals de succesvolle romantische komedie Breakfast at Tiffany’s (1961), de thriller Experiment in Terror (1962) en het rauwe alcoholistendrama Days of Wine and Roses (1962).

Audrey Hepburn in Breakfast at Tiffany's.

The Pink Panther

Toch zal Edwards vooral herinnerd worden als de geestelijke vader van één van de meest hilarische personages in de filmgeschiedenis: de dommige en onnavolgbaar onhandige Franse politiedetective Inspector Jacques Clouseau, die talloze bioscoopbezoekers de slappe lach bezorgde toen de Engelse acteur Peter Sellers zijn komische talenten uitleefde als Clouseau in de door Edwards geregisseerde komedies The Pink Panther (1963) en de sequel A Shot in the Dark (1964), waarvan de scenario's ook mee geschreven waren door Edwards. 

In tegenstelling tot geniale collega-speurneuzen zoals Sherlock Holmes, Miss Marple en Hercule Poirot, kampt de zelfoverschattende Clouseau met een chronisch gebrek aan intelligentie. Zijn gestuntel drijft zijn oversten voortdurend tot wanhoop. Maar toch slaagt hij er telkens weer in om misdaadmysteries op te lossen, zij het dan haast ondanks zichzelf. 

De rol was Sellers op het lijf geschreven. En Edwards nam met hem ook in de jaren 70 drie Pink Panthers op: The Return of the Pink Panther uit 1975 (één van onze favoriete komedies), The Pink Panther Strikes Again (1976) en Revenge of the Pink Panther (1978). Na het overlijden van Sellers in 1980, molk Edwards de filmreeks verder uit met nog drie teleurstellende sequels, wat het aantal door hemzelf geregisseerde Pink Panthers op acht brengt.

Peter Sellers als Inspector Clouseau.

10

In 1979 schreef, produceerde en regisseerde Edwards 10: een geslaagde en erg populaire romantische komedie, die de Bolero van de Franse klassieke componist Maurice Ravel deed uitgroeien tot een erotisch slaapkamerdeuntje waarop naar verluidt heel wat baby’s verwekt zijn. 

De (in 2002 overleden) Engelse acteur en jazzpianist Dudley Moore speelt in deze kaskraker de succesvolle, maar uitgebluste songwriter George Webber, die hopeloos verliefd wordt op de erg aantrekkelijke maar pas getrouwde vrouw Jenny, die gespeeld wordt door het voormalige Amerikaanse model Bo Derek. George besluit om Jenny stiekem te volgen en in de gaten te houden terwijl zij met haar kersverse echtgenoot op huwelijksreis is in de Mexicaanse badplaats Acapulco...

10 is een amusante analyse van de mannelijke menopauze, dankzij onder meer de grappige hoofdrol van Moore als de onhandige George en de geslaagde vertolking van Derek als de wulpse love interest Jenny.

De film maakte van beide hoofdrolspelers internationale beroemdheden. Dat was ook te danken aan het onderhoudende scenario van Blake Edwards.

Bo Derek en Dudley Moore in 10.

Victor Victoria

Drie jaar na het succes van 10 voltooide Edwards de muzikale komedie Victor Victoria, waarin zijn echtgenote Julie Andrews haar brave Mary Poppins-imago van zich afwierp door een zangeres te spelen die zich in het Parijs van de jaren 30 voordoet als een man. Andrews had voordien, in 1965, een Oscar gekregen voor haar vertolking van de titelrol in de familiemusical Mary Poppins (1964) van Robert Stevenson.

Julie Andrews in haar titelrol van Victor Victoria.

Lichtvoetig amusement

In de jaren 80 ging het stilaan bergaf met de filmcarrière van Edwards. Zijn laatste film was een tv-versie van Victor Victoria, die hij voltooide in 1995. 

Vijftien jaar later, in 2010, overleed Edwards op 88-jarige leeftijd aan een longontsteking.

In tegenstelling tot briljante en baanbrekende cineasten zoals onder anderen Stanley Kubrick, Martin Scorsese en David Lynch (die alle drie behoren tot onze favoriete regisseurs), heeft Blake Edwards in zijn carrière geen enkel meesterwerk gefilmd. Zo blonken zijn films doorgaans niet uit op visueel vlak. Toch heeft hij in zijn carrière talloze bioscoopbezoekers heel wat kijkplezier bezorgd met zijn vaak lichtvoetige films. Soms is dat blijkbaar genoeg voor een retrospectieve ere-Oscar.

Joeri Naanai

 Peter Sellers als Inspector Clouseau (rechts) in de komedie The Pink Panther Strikes Again uit 1976.